Nadgodziny – jak obliczyć godziny nadliczbowe? - zarobki.pracuj.pl
  • Indywidualny raport zarobki
  • Kalkulator netto-brutto
  • Przeciętne zarobki na stanowisku
  • Kreator CV
Autor wpisu Pracuj.pl

Praca w godzinach nadliczbowych to wykonywanie obowiązków służbowych ponad dobową lub tygodniową normę czasu pracy. Jak są płatne nadgodziny? W formie dodatku wyliczanego na podstawie stawki za nadgodziny. Mogą też być odbierane przez pracownika jako czas wolny. Liczbę nadgodzin w tygodniu oblicza się inaczej niż nadgodziny w niedzielę. Zatem jak obliczyć godziny nadliczbowe? Dowiedz się więcej.

Czego dowiesz się z artykułu?

• Prawo pracy – nadgodziny i norma godzinowa
• Nadgodziny – jak liczyć?
• Nadgodziny w porze nocnej
• Nadgodziny w pracy w sobotę

Nadgodziny to czas spędzony w pracy poza zwyczajnymi godzinami na wyraźne polecenie pracodawcy. Zalicza się do tego również sytuacja, gdy pracodawca wiedział o tym, że pracownik zostaje dłużej w pracy, i nie wyraził sprzeciwu. Nie uznaje się jednak za nadgodziny dodatkowego czasu poza wymiar, który pracownik spędził w pracy z własnej inicjatywy i bez wiedzy pracodawcy.

Jeśli więc zdarza Ci się zasiedzieć w biurze godzinę lub dwie ze względu na nadmiar obowiązków, a Twój szef zdaje sobie z tego sprawę, dowiedz się więcej o tym, co o nadgodzinach mówi Kodeks pracy. To w końcu dodatkowy czas w pracy, za który powinieneś dostawać wynagrodzenie. Sprawdź, jak liczone są nadgodziny i na jakie wynagrodzenie (finansowe lub w formie urlopu) możesz liczyć.

Prawo pracy – nadgodziny i norma godzinowa

Czas pracy nie powinien być dłuższy niż 8 godzin w ciągu doby i 40 godzin w pięciodniowym tygodniu pracy. Istnieje jednak możliwość przedłużenia dobowego wymiaru ze względu na system i rozkład czasu pracy obowiązujący danego pracownika. Nadgodziny w systemie równoważnym są traktowane inaczej, ponieważ norma w tym systemie może wynosić 12 godzin. Praca w nadgodzinach jest dozwolona tylko w dwóch przypadkach, tj. kiedy wynika:

  • z konieczności prowadzenia akcji ratunkowej,
  • ze szczególnych potrzeb pracodawcy.

Liczba nadgodzin w ciągu roku nie może być wyższa niż 150. Pracodawca ma prawo ustalić wyższy limit, który nie może przekroczyć 416 godzin, jednak zmiana musi zostać uwzględniona w umowie o pracę, regulaminie pracy lub układzie zbiorowym.

Kodeks pracy nadgodziny i przepisy z nimi związane zawiera w art. 129. Ustawa jest dostępna w Internetowym Systemie Aktów Prawnych.

Nadgodziny – jak liczyć?

Za pracę w nadgodzinach należy się normalne wynagrodzenie wynikające z umowy o pracę oraz dodatek w wysokości 50% lub 100% stawki godzinowej. Jak płatne są nadgodziny? Dodatkowa stawka za nadgodziny to 100% w przypadku:

  • nadgodzin w nocy,
  • nadgodzin w niedzielę lub nadgodzin w święto (w dni, które nie są dla pracownika dniami pracy),
  • nadgodzin w dniu wolnym udzielonym w zamian za pracę w niedzielę lub święto,
  • nadgodzin po przekroczeniu tygodniowej normy czasu pracy.

W pozostałych sytuacjach wysokość dodatkowej stawki za nadgodziny to 50% stawki godzinowej. Obliczanie nadgodzin wymaga uwzględnienia wysokości wynagrodzenia składającego się z płacy zasadniczej oraz dodatkowych składników pensji, które mają stały charakter.

Rozliczanie podatku dochodowego od osób fizycznych – co warto wiedzieć?

Pracodawca może zdecydować się na udzielenie czasu wolnego. Jak liczone są nadgodziny w tej sytuacji? Sprawdź:

  • 1 godzina wolna za 1 godzinę pracy – jeśli pracownik poprosi o zastąpienie dodatku czasem wolnym,
  • 1,5 godziny wolnej za 1 godzinę pracy – gdy to pracodawca zaproponuje zamianę.

Czas wolny powinien zostać udzielony przed zakończeniem okresu rozliczeniowego, w którym wystąpiły nadgodziny.

Pracodawca ma obowiązek ewidencjonowania czasu pracy pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę. Aby dowiedzieć się, jaka jest Twoja ilość nadgodzin w tygodniu, możesz poprosić szefa o udostępnienie ewidencji. Zgodnie z art. 149 kp zatrudniający powinien umożliwić Ci wgląd w zestawienie i wyliczanie nadgodzin.

Pozorna likwidacja stanowiska pracy – poznaj swoje prawa

Nadgodziny w porze nocnej

Oprócz normalnego wynagrodzenia i dodatku lub czasu wolnego za pracę w nadgodzinach w porze nocnej przysługuje również inny dodatek. Jego wysokość to 20% stawki godzinowej, która wynika z wymiaru płacy minimalnej obowiązującej w danym roku. Dodatek za pracę w porze nocnej należy się niezależnie od tego, czy pracownik przekroczył normy czasu pracy, czy nie. Pora nocna to 8 godzin przypadających pomiędzy 21:00 a 7:00. Zależnie od przepisów wewnątrzzakładowych może trwać też np. od 22:00 do 6:00.

Nadgodziny w pracy w sobotę

Pracodawca może nakazać pracownikowi przyjście do pracy w sobotę. W zamian za pracę w sobotę (bez względu na liczbę przepracowanych godzin!) zatrudnionemu przysługuje dzień wolny udzielony do końca okresu rozliczeniowego. Jeśli udzielenie dnia wolnego jest niemożliwe, pracodawca powinien wypłacić podwładnemu wynagrodzenie za pracę w sobotę.

Ponadto, jeśli pracownik wykonywał pracę w wolną sobotę przez więcej niż 8 godzin, należy mu się z tego tytułu dodatek do wynagrodzenia w wysokości 50% wynagrodzenia za każdą godzinę pracy po przekroczeniu 8 godzin (art. 1511 § 1 pkt 2 kp). Oczywiście nic nie stoi na przeszkodzie, by pracownik również za te nadgodziny odebrał czas wolny zamiast wynagrodzenia.

Znajomość własnych praw jako pracownika, a zwłaszcza prawa dotyczącego nadgodzin, pozwoli Ci zyskać pewność w trakcie rozmów z pracodawcą o dodatkowym wynagrodzeniu. Pamiętaj – to pieniądze, które należą Ci się za Twoją pracę. Dowiedz się więcej o kwestiach związanych z wynagrodzeniem z innych artykułów w serwisie zarobki.pracuj.pl i bądź świadomy swoich praw.

Podatek od wynagrodzenia – co powinieneś o nim wiedzieć?

Porównaj zarobki z innymi na Twoim stanowisku

Wypełnij ankietę, a w ciągu 5 minut otrzymasz od nas darmowy indywidualny raport o Twoich zarobkach. Tylko Ty masz dostęp do swojego raportu.

Porównaj teraz zarobki na Twoim stanowisku

Zaktualizuj informacje w swojej ankiecie i zobacz czy nadal zarabiasz odpowiednio.

Dawno wypełniona ankieta?
Porównaj teraz zarobki na swoim stanowisku

W ciągu roku wiele mogło się zmienić. Zaktualizuj informacje w ankiecie i porównaj swoje zarobki z innymi.

Narzędzia

  • Indywidualny raport zarobki
  • Kalkulator netto-brutto
  • Przeciętne zarobki na stanowisku
  • Kreator CV

Artykuły o podobnej tematyce

  • 30.10.2017
    Nadgodziny, praca w weekend, czyli czego może zażądać szef

    Pracownik, zatrudniony na podstawie umowy o pracę, musi spełniać polecenia swojego pracodawcy, o ile są zgodne z przepisami prawa pracy. Z powodu ważnych przyczyn, szef może zażądać od nas np. zostania po godzinach, przesunięcia urlopu lub natychmiastowego odejścia z pracy.

  • 27.10.2017
    Szkolenia pracownika w dniu wolnym

    Pracodawca może nakazać nam, żebyśmy uczestniczyli w szkoleniu także w dniu, który jest dla nas wolny od pracy. Jeśli spełnimy polecenie szefa, to takie zajęcia będą wliczone do czasu pracy. Szkolenia powinny służyć zdobyciu kwalifikacji niezbędnych do wykonywania obowiązków na rzecz konkretnej firmy. Nie otrzymamy wynagrodzenia za dobrowolny udział w weekendowym szkoleniu.

  • 24.10.2017
    Akordowy system wynagradzania pracowników - przepisy

    Zbieranie owoców, produkowanie części do sprzętów AGD, wytwarzanie mebli – za takie zajęcie może przysługiwać wynagrodzenie w systemie akordowym. Osoba, która pracuje na akord, otrzymuje pieniądze za liczbę produktów wykonanych w określonym czasie. Przed podjęciem pracy akordowej, warto poznać swoje prawa.   

30.10.2017
Nadgodziny, praca w weekend, czyli czego może zażądać szef

Pracownik, zatrudniony na podstawie umowy o pracę, musi spełniać polecenia swojego pracodawcy, o ile są zgodne z przepisami prawa pracy. Z powodu ważnych przyczyn, szef może zażądać od nas np. zostania po godzinach, przesunięcia urlopu lub natychmiastowego odejścia z pracy.

27.10.2017
Szkolenia pracownika w dniu wolnym

Pracodawca może nakazać nam, żebyśmy uczestniczyli w szkoleniu także w dniu, który jest dla nas wolny od pracy. Jeśli spełnimy polecenie szefa, to takie zajęcia będą wliczone do czasu pracy. Szkolenia powinny służyć zdobyciu kwalifikacji niezbędnych do wykonywania obowiązków na rzecz konkretnej firmy. Nie otrzymamy wynagrodzenia za dobrowolny udział w weekendowym szkoleniu.

24.10.2017
Akordowy system wynagradzania pracowników - przepisy

Zbieranie owoców, produkowanie części do sprzętów AGD, wytwarzanie mebli – za takie zajęcie może przysługiwać wynagrodzenie w systemie akordowym. Osoba, która pracuje na akord, otrzymuje pieniądze za liczbę produktów wykonanych w określonym czasie. Przed podjęciem pracy akordowej, warto poznać swoje prawa.   

Najnowsze w kategorii: Zarobki i prawo pracy

  • 23.12.2020
    Kary za brak maseczki w pracy – czy szef może potrącić za to z pensji?

    W dobie pandemii koronawirusa nikogo nie dziwi już widok osoby w maseczce ochronnej na ulicy, w sklepie czy w miejscu pracy. Służby porządkowe cały czas upominają tych, którzy nie stosują się do nakazu zasłaniania ust i nosa. Ale czy wiedziałeś, że karę finansową za brak maseczki może nałożyć także pracodawca? Sprawdź, jakie nieprzyjemności grożą osobom, które powinny nosić maseczki w pracy, ale tego nie robią.

  • 23.12.2020
    Kwarantanna a wynagrodzenie. Wszystko, co musisz wiedzieć o wynagrodzeniu za czas kwarantanny

    Pandemia koronawirusa sprawia, że każdego dnia wielu pracowników udaje się na kwarantannę bądź izolację. W niektórych przypadkach wiąże się to z koniecznością przerwy w pracy. Czy w takiej sytuacji pensja jest wypłacana w tradycyjny sposób? Zalecenia rządowe są cały czas dostosowywane do sytuacji epidemiologicznej w kraju, dlatego zawsze warto na bieżąco weryfikować wszystkie informacje. Przygotowaliśmy dla Ciebie zestawienie najważniejszych kwestii związanych z wypłatą na kwarantannie.

  • 21.12.2020
    Zasiłek na dziecko – koronawirus i jego wpływ na pracę

    Pandemia koronawirusa ma bardzo duży wpływ na życie wielu rodzin. W związku z zamknięciem szkół, a także niektórych placówek opiekuńczych – żłobków, przedszkoli czy klubów dziecięcych – większość rodziców musiała przeorganizować swój plan dnia. Osoby, które nie mogą pracować ani w biurze, ani zdalnie ze względu na konieczność zapewniania dzieciom stałej opieki, mogą skorzystać z zasiłku opiekuńczego. Jakie są aktualne informacje odnośnie do tego świadczenia?

23.12.2020
Kary za brak maseczki w pracy – czy szef może potrącić za to z pensji?

W dobie pandemii koronawirusa nikogo nie dziwi już widok osoby w maseczce ochronnej na ulicy, w sklepie czy w miejscu pracy. Służby porządkowe cały czas upominają tych, którzy nie stosują się do nakazu zasłaniania ust i nosa. Ale czy wiedziałeś, że karę finansową za brak maseczki może nałożyć także pracodawca? Sprawdź, jakie nieprzyjemności grożą osobom, które powinny nosić maseczki w pracy, ale tego nie robią.

23.12.2020
Kwarantanna a wynagrodzenie. Wszystko, co musisz wiedzieć o wynagrodzeniu za czas kwarantanny

Pandemia koronawirusa sprawia, że każdego dnia wielu pracowników udaje się na kwarantannę bądź izolację. W niektórych przypadkach wiąże się to z koniecznością przerwy w pracy. Czy w takiej sytuacji pensja jest wypłacana w tradycyjny sposób? Zalecenia rządowe są cały czas dostosowywane do sytuacji epidemiologicznej w kraju, dlatego zawsze warto na bieżąco weryfikować wszystkie informacje. Przygotowaliśmy dla Ciebie zestawienie najważniejszych kwestii związanych z wypłatą na kwarantannie.

21.12.2020
Zasiłek na dziecko – koronawirus i jego wpływ na pracę

Pandemia koronawirusa ma bardzo duży wpływ na życie wielu rodzin. W związku z zamknięciem szkół, a także niektórych placówek opiekuńczych – żłobków, przedszkoli czy klubów dziecięcych – większość rodziców musiała przeorganizować swój plan dnia. Osoby, które nie mogą pracować ani w biurze, ani zdalnie ze względu na konieczność zapewniania dzieciom stałej opieki, mogą skorzystać z zasiłku opiekuńczego. Jakie są aktualne informacje odnośnie do tego świadczenia?